Tiểu máu

Hiện tượng có máu trong nước tiểu hay đái máu, tiểu máu là triệu chứng thường gặp ở mọi lứa tuổi và giới tính. Tập thể dục quá nặng, một số thuốc thông thường như Aspirin cũng có thể gây ra tình trạng có máu trong nước tiểu
Tiểu máu - Ảnh minh họa 1
Tiểu máu - Ảnh minh họa 2
Tiểu máu - Ảnh minh họa 3
Tiểu máu - Ảnh minh họa 4

Tên gọi khác: đái máu

Triệu chứng

Nước tiểu có màu hồng, màu đỏ hoặc màu nâu sẫm. Hiện tượng này thường không gây đau đớn. Nếu có máu đông trong nước tiểu, có thể bị đau.

Chẩn đoán

  • Hỏi bệnh sử và khám thực thể.

  • Xét nghiệm nước tiểu, soi kính hiển vi tìm hồng cầu. Muốn chính xác cần làm cặn Addis đếm hồng cầu.

Điều trị

Điều trị Tiểu máu hay đái máu phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh và mức độ của triệu chứng. Các phương pháp điều trị có thể là: dùng kháng sinh, phẫu thuật sỏi thận, sử dụng thuốc...

Tổng quan

Tiểu máu hay đái máu là bệnh gì?

Hiện tượng có máu trong nước tiểu hay đái máu, Tiểu máu là triệu chứng thường gặp ở mọi lứa tuổi và giới tính. Tập thể dục quá nặng, một số thuốc thông thường như Aspirin cũng có thể gây ra tình trạng có máu trong nước tiểu. Một số trường hợp tiểu ra máu không nguy hiểm, thậm chí tự khỏi mà không cần can thiệp điều trị, nhưng phần lớn các trường hợp, tiểu ra máu là biểu hiện của các chứng bệnh nguy hiểm chết người.

Triệu chứng

Nước tiểu có màu hồng, màu đỏ hoặc màu nâu sẫm. Hiện tượng này thường không gây đau đớn. Nếu có máu đông trong nước tiểu, có thể bị đau.

Chẩn đoán

  • Hỏi bệnh sử và khám thực thể.

  • Xét nghiệm nước tiểu, soi kính hiển vi tìm hồng cầu. Muốn chính xác cần làm cặn Addis đếm hồng cầu.

Điều trị

Điều trị Tiểu máu hay đái máu phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh và mức độ của triệu chứng. Các phương pháp điều trị có thể là: dùng kháng sinh, phẫu thuật sỏi thận, sử dụng thuốc...

Nguyên nhân

Đi tiểu ra máu là một triệu chứng rất thường gặp ở mọi lứa tuổi, nam cũng như nữ. Tập thể dục quá nặng, một số thuốc thông thường như Aspirin cũng có thể gây ra máu trong nước tiểu. Một số trường hợp tiểu ra máu không nguy hiểm, thậm chí tự khỏi mà không cần can thiệp điều trị gì. Nhưng trong phần lớn các ca, tiểu máu là biểu hiện của các chứng bệnh nguy hiểm chết người.

Có 2 loại máu trong nước tiểu. Máu mà có thể nhìn thấy được gọi là tiểu máu đại thể. Tiểu máu chỉ có thể nhìn thấy dưới kính hiển vi được gọi là tiểu máu vi thể và được tìm thấy khi bác sĩ xét nghiệm nước tiểu. Dù bằng cách nào, điều quan trọng là xác định lý do chảy máu.

Điều trị tùy thuộc vào nguyên nhân cơ bản. Máu trong nước tiểu gây ra bởi tập thể dục thường trong vòng 1 hoặc 2 ngày, nhưng với các vấn đề khác thường thì cần đến gặp bác sĩ để khám.

Phòng ngừa

Đường tiết niệu được tạo ra bởi bàng quang, 2 quả thận, 1 niệu quản và niệu đạo.

Thận loại bỏ chất thải và nước thừa ra khỏi máu và chuyển đổi nó thành nước tiểu. Nước tiểu sau đó chảy qua 2 ống rỗng (niệu quản) - mỗi ống từ thận để tới bàng quang, nơi nước tiểu được lưu giữ cho tới khi được ra khỏi cơ thể qua niệu đạo.

Trong tiểu máu, thận hoặc các bộ phận khác của đường tiết niệu, các tế bào máu bị rò rỉ vào nước tiểu. Một số vấn đề có thể gây ra rò rỉ này, bao gồm:

  • Nhiễm trùng đường tiểu: Nhiễm trùng đường tiểu đặc biệt phổ biến ở phụ nữ, mặc dù đàn ông cũng gặp. Nó có thể xảy ra khi vi khuẩn xâm nhập cơ thể qua niệu đạo và bắt đầu nhân lên trong bàng quang. Các nhiễm khuẩn mặc dù không phải luôn luôn, phát triển sau khi sinh hoạt tình dục. Các triệu chứng có thể bao gồm liên tục kích thích để đi tiểu, đau và buốt khi đi tiểu và nước tiểu có mùi rất mạnh. Đối với một số người, đặc biệt là người lớn tuổi, dấu hiệu của bệnh có thể được phát hiện bằng kính hiển vi.

  • Nhiễm trùng thận: Nhiễm trùng thận (viêm bể thận) có thể xảy ra khi vi khuẩn xâm nhập thận từ dòng máu hoặc di chuyển lên từ niệu quản đến thận. Các dấu hiệu và triệu chứng thường tương tự như nhiễm trùng bàng quang, mặc dù nhiễm trùng thận có nhiều khả năng gây sốt và đau sườn.

  • Sỏi bàng quang hoặc thận: Các khoáng chất trong nước tiểu tập trung đôi khi kết tủa, tạo thành các tinh thể trên thành thận hay bàng quang. Theo thời gian, các tinh thể có thể trở thành sỏi nhỏ, đá cứng. Các đá này thường không đau và có thể sẽ không biết có nó trừ khi nó gây ra tắc nghẽn hoặc đang di chuyển. Sau đó, thường có triệu chứng sỏi thận, đặc biệt có thể gây ra đau đớn. Bàng quang hoặc sỏi thận cũng có thể làm cả đái máu đại thể và đái máu vi thể.

  • Phì đại tuyến tiền liệt: Tuyến tiền liệt nằm ngay dưới bàng quang và bao quanh phần trên của niệu đạo, thường bắt đầu phì đại khi nam giới bước vào tuổi trung niên. Khi các tuyến lớn, ép niệu đạo, một phần chặn dòng chảy nước tiểu. Các dấu hiệu và triệu chứng của phì đại tuyến tiền liệt (tăng sản tuyến tiền liệt lành tính hay BPH) bao gồm tiểu khó, tiểu rắt hoặc tiểu liên tục và đái máu đại thể hoặc vi thể. Viêm tuyến tiền liệt có thể gây ra các dấu hiệu và triệu chứng tương tự.

  • Bệnh thận: Đái máu vi thể là một triệu chứng phổ biến của viêm cầu thận, gây viêm nhiễm của hệ thống lọc của thận. Viêm cầu thận có thể là một phần của bệnh hệ thống, chẳng hạn như bệnh tiểu đường, hoặc nó có thể xảy ra đơn thuần. Nó có thể được kích hoạt bởi nhiễm vi-rút hoặc các bệnh mạch máu (viêm mạch) và các vấn đề miễn dịch như bệnh lí thận IgA, ảnh hưởng đến các mao mạch nhỏ, lọc máu trong thận.

  • Ung thư: Nhìn thấy nước tiểu có máu có thể là một dấu hiệu của ung thư thận, bàng quang hoặc tuyến tiền liệt. Thật không may, có thể không có dấu hiệu hoặc triệu chứng trong giai đoạn đầu, khi các bệnh ung thư có thể chữa trị được.

  • Rối loạn di truyền: Bệnh thiếu máu thiếu hụt mạn tính hồng cầu có thể là nguyên nhân gây ra đái máu, cả đái máu đại thể và vi thể. Vì vậy, có thể có hội chứng Alport ảnh hưởng đến các màng lọc ở cầu thận.

  • Chấn thương thận: Một cú đánh hoặc thương tích khác với thận từ một tai nạn hoặc môn thể thao có thể gây ra đái máu đại thể.

  • Thuốc: Thuốc thường gặp có thể gây ra đái máu bao Gồm aspirin, Penicillin, Heparin và các thuốc chống ung thư Cyclophosphamide.

  • Tập thể dục nặng: Không rõ ràng lý do tại sao tập thể dục gây ra đái máu đại thể. Nó có thể gây tổn thương bàng quang, mất nước hoặc tổn thương hồng cầu khi tập aerobic bền vững. Hầu hết các vận động viên có thể nhìn thấy máu trong nước tiểu sau một buổi tập luyện cường độ cao.

Điều trị

Thường không thể ngăn chặn tiểu máu, mặc dù có những bước có thể làm để giảm nguy cơ của một số các bệnh gây ra nó. Phòng chống bao gồm:

  • Nhiễm trùng đường tiểu. Uống thật nhiều nước, đi tiểu khi cảm thấy có yêu cầu và càng sớm càng tốt sau khi giao hợp, lau từ trước ra sau sau khi đi tiểu, và các sản phẩm vệ sinh phụ nữ có thể làm giảm nguy cơ nhiễm trùng đường tiểu.

  • Sỏi thận. Để giúp hạ thấp nguy cơ sỏi thận, uống nhiều nước và hạn chế muối, protein và các thực phẩm chứa oxalate, chẳng hạn như rau bina và đại hoàng.

  • Ung thư bàng quang. Ngưng hút thuốc, tránh tiếp xúc với hóa chất và uống nhiều nước có thể giảm nguy cơ ung thư bàng quang.

  • Ung thư thận. Để giúp ngăn ngừa ung thư thận, hút thuốc hãy dừng lại, duy trì trọng lượng khỏe mạnh, ăn chế độ ăn uống lành mạnh, trở lại hoạt động, và tránh tiếp xúc với hóa chất độc hại.