1. Cao huyết áp tình trạng mãn tính suốt đời
Máu được đưa từ tim đến tất cả bộ phận của cơ thể trong các động mạch. Huyết áp là lực đẩy máu đi qua cơ thể và tác động lên thành động mạch. Huyết áp càng cao thì nguy cơ đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim, suy thận và tử vong càng lớn.
Huyết áp được tạo thành từ hai con số:
- Số “trên cùng” là huyết áp tâm thu - áp suất trong khi tim đang bơm máu. Theo Viện Y tế Quốc gia (NIH), con số này phải nhỏ hơn 120 thì mới ở mức bình thường.
- Số “dưới cùng” là huyết áp tâm trương - áp suất trong khi tim đã bơm đầy máu và sẵn sàng bơm lại. Theo NIH, con số này phải nhỏ hơn 80 mới nằm trong phạm vi bình thường.
Có quan niệm cho rằng, chỉ có huyết áp tâm trương (số “dưới”) là quan trọng, nhưng điều này không đúng. Chỉ riêng việc tăng huyết áp tâm thu, đặc biệt phổ biến ở người lớn tuổi, cũng nguy hiểm như tăng huyết áp tâm thu và tâm trương.
Huyết áp tăng cao thường vì hai lý do chính:
- Lượng máu quá cao
- Mạch máu quá hẹp.
Thông thường sẽ không rõ nguyên nhân gây ra huyết áp cao của một người. Một khi đã phát triển, Huyết áp cao thường kéo dài suốt phần đời còn lại của người bệnh. Nhưng may mắn là tình trạng này vẫn có thể điều trị được.
Một số người có thể kiểm soát huyết áp bằng cách giảm cân, hạn chế ăn mặn và tập thể dục. Tuy nhiên đối với hầu hết mọi người, những bước này là chưa đủ. Đa phần người bệnh cần chữa cao huyết áp bằng thuốc, và có thể sẽ cần thuốc điều trị cao huyết áp cả đời.
2. Các loại thuốc điều trị cao huyết áp
FDA đã phê duyệt nhiều loại thuốc điều trị cao huyết áp, bao gồm:
- Thuốc lợi tiểu hoặc “thuốc nước”: Giúp thận thải thêm nước và muối ra khỏi cơ thể, đồng thời làm giảm lượng máu
- Thuốc ức chế men chuyển đổi angiotensin (ACE) và thuốc chẹn thụ thể Angiotensin II (ARB): Làm giảm huyết áp bằng cách làm giãn mạch máu
- Thuốc chẹn beta: Khiến tim đập ít hơn
- Thuốc trực tiếp làm giãn mạch: Bao gồm thuốc chẹn kênh canxi và các chất làm giãn mạch máu trực tiếp khác
- Thuốc chẹn alpha: Giảm các xung Thần kinh làm thắt chặt mạch máu
- Thuốc ức chế hệ thần kinh: Kiểm soát các xung thần kinh từ Não để thư giãn các mạch máu.
Nhiều người bị huyết áp cao có thể cần nhiều loại thuốc để đạt được huyết áp mục tiêu. Bác sĩ có thể cho bạn biết liệu có nên uống thuốc hạ huyết áp hay không và nếu có thì (các) loại thuốc nào là lựa chọn tốt nhất.
3. Lời khuyên cho người bệnh cao huyết áp
Kiểm soát huyết áp là một nhiệm vụ lâu dài. Tình trạng này được gọi là “kẻ giết người thầm lặng” vì thường không có triệu chứng cho đến khi gây tổn thương cho cơ thể.
Tuy nhiên huyết áp chỉ là một trong số các yếu tố làm tăng nguy cơ đau tim, đột quỵ và tử vong. Những yếu tố nguy cơ khác có thể kể đến là cholesterol cao và bệnh tiểu đường. Thay đổi lối sống, chẳng hạn như giảm cân, chế độ ăn uống lành mạnh và hoạt động thể chất, có thể ảnh hưởng tích cực đến cả 3 yếu tố nguy cơ.
Bên cạnh đó, nhiều bệnh nhân cũng sẽ cần chữa cao huyết áp bằng thuốc. Dùng thuốc được kê đơn cho bạn thường xuyên và không ngừng, trừ khi bác sĩ có chỉ định đặc biệt. Nói với bác sĩ về bất kỳ tác dụng phụ nào bạn đang gặp phải. Một vài tác dụng phụ có thể biến mất theo thời gian, trong khi số khác có thể tránh được bằng cách điều chỉnh liều lượng hoặc chuyển sang một loại thuốc điều trị cao huyết áp khác.
Song song với việc uống thuốc hạ huyết áp là theo dõi huyết áp. Tăng huyết áp có xu hướng xấu đi theo tuổi tác và bạn không thể biết mình có bị cao huyết áp hay không bằng cách cảm nhận. Vì vậy hãy nhờ nhân viên y tế đo huyết áp định kỳ cho mình. Bạn cũng có thể mua máy đo huyết áp tại nhà để đo huyết áp thường xuyên hơn. Sản phẩm này có bán rộng rãi ở nhiều cửa hàng thuốc. Nhân viên y tế hoặc Dược sĩ có thể giúp bạn chọn thiết bị phù hợp. Nhiều cửa hàng thuốc cũng có thiết bị đo huyết áp mà bạn có thể sử dụng miễn phí khi đến mua thuốc.
