1. Cấu tạo vòm họng bình thường
Để hiểu rõ hơn hình ảnh của ung thư vòm họng, trước hết cùng tìm hiểu về cấu tạo cổ họng như thế nào?
Hình ảnh vòm họng thông thường
Cấu tạo giải phẫu cổ họng người:
Gồm vòm họng (họng mũi), thuộc lá thai trong có cấu trúc là một hình hộp có 6 mặt.
- Mặt trước là cửa mũi sau.
- Mặt sau gồm: Cân quanh họng, niêm mạc họng, đốt sống cổ 1, 2.
- Hai bên mặt: Loa vòi nhĩ cách đuôi cuốn mũi dưới 1cm, xung quanh loa vòi là tổ chức bạch huyết (amiđan Gerlach). Phía trên là gờ vòi nhĩ hai bên có hố Rosenmuler.
- Mặt dưới: Thông với họng miệng.
- Mặt trên: Bờ dưới thân xương bướm, mảnh nền xương chẩm. Ở mặt trên tổ chức bạch huyết tập trung thành đám nên được gọi là amiđan Luschka. Khi tổ chức hạch bạch huyết quá phát sẽ gây viêm amidan.
Mạch máu nuôi dưỡng
- Đây chính là động mạch bướm khẩu cái. Nó bắt nguồn từ động mạch hàm trong, chính là một trong hai ngành cùng của động mạch cảnh ngoài.
Tổ chức học
- Phần trên: Cấu tạo bởi biểu mô trụ đơn có lông chuyển thuộc niêm mạc đường thở.
- Phía dưới: Lớp biểu mô lát tầng thuộc niêm mạc đường tiêu hóa.
2. Ung thư vòm họng là bệnh gì?
Ung thư vòm họng còn được gọi là ung thư biểu mô vòm họng (NPC), là một dạng bệnh hiếm của ung thư đầu cổ. Nó xảy ra ở vòm họng, phần trên của họng phía sau mũi.
Ung thư vòm họng giai đoạn đầu thường rất khó phát hiện, ngay cả đối với các bác sĩ chuyên khoa cũng rất khó chuẩn đoán bởi rất khó để khám vùng mũi họng, ngoài ra triệu chứng của ung thư vòm họng giai đoạn đầu lại giống một số bệnh khác đường Hô hấp trên khác nên thường hay bị nhầm lẫn. Đa số khi chuẩn đoán ra bệnh ung thư đã di căn đến các bộ phận khác trong cơ thể thông qua mô, hệ thống bạch huyết và máu, phổ biến nhất là xương, phổi và gan.
Bệnh ung thư vòm họng bao gồm 4 giai đoạn là giai đoạn đầu, giai đoạn trung gian, giai đoạn tiến triển, giai đoạn cuối. Bệnh này nếu được phát hiện càng sớm thì khả năng ung thư di căn đến các cơ quan khác càng thấp. Nếu được chữa trị kịp thời cơ hội hồi phục tương đối cao.
3. Hình ảnh ung thư vòm họng theo các giai đoạn
Các hình ảnh và triệu chứng của bệnh ung thư vòm họng phụ thuộc vào vị trí cụ thể của cổ họng bị ảnh hưởng và các giai đoạn phát triển của nó. Dưới đây là hình ảnh ung thư vòm họng thay đổi theo các giai đoạn
3.1. Hình ảnh ung thư vòm họng giai đoạn đầu
Hình ảnh ung thư vòm họng giai đoạn đầu
Ở giai đoạn 1, các tế bào ung thư vòm họng mới được hình thành. Lúc này kích thước khối u mới bắt đầu rất nhỏ, xuất hiện các tế bào ung thư ở dây thanh âm sau đó tiến vào hộp sọ, kích thước không quá 2,5cm và các tế bào ung thư cũng chưa xâm lấn đến các hạch bạch huyết.
Các triệu chứng sớm của ung thư vòm họng bao gồm khàn giọng, thay đổi giọng nói, đau họng, Ho khan liên tục, đau có thể cảm nhận được trong khi nuốt nước bọt, thức ăn lỏng và rắn, đau tai, sưng nhỏ hoặc cục u ở cổ họng hoặc vùng cổ và giảm cân không rõ nguyên nhân. Dấu hiệu này cũng giống các bệnh lý Viêm họng thông thường nên rất khó phát hiện
Nếu bệnh nhân được phát hiện trong giai đoạn này rất dễ chữa trị khỏi hoàn toàn. Tuy nhiên, biểu hiện của ung thư giai đoạn 1 thường khá mờ nhạt và rất dễ nhầm lẫn với các bệnh viêm họng thông thường. Bởi vậy đa số bệnh nhân thường chủ quan không đi khám để được điều trị kịp thời.
3.2. Hình ảnh ung thư vòm họng giai đoạn 2
Quan sát hình ảnh ung thư vòm họng giai đoạn 2 sẽ thấy các tế bào ung thư đã tăng lên khá nhiều, kích thước khối u cũng phát triển hơn so với ban đầu. Các triệu chứng ung thư vòm họng cũng rõ rệt hơn, người bệnh sẽ cảm thấy rõ sự vướng víu trong cổ họng, cảm giác nuốt nghẹn và đau họng nhiều hơn.
Thay đổi vĩnh viễn trong giọng nói hoặc đôi khi, mất khả năng của dây thanh âm như hát nốt cao, nốt trầm. Cơn đau có thể xuất hiện trong khi nuốt các chất lỏng hoặc thực phẩm rắn gây nên cảm giác khó chịu, kém ăn.
Tuy nhiên, lúc này các tế bào ung thư vẫn chưa kịp xâm lấn và di căn đến các hạch bạch huyết ở gần, nhưng các hạch bạch huyết gần đó ở cổ thường vẫn được điều trị dự phòng bằng xạ trị. Phương pháp điều trị thông thường cho những bệnh ung thư giai đoạn đầu này là Xạ trị nhằm vào khối u.
Nếu được phát hiện sớm và điều trị thì cơ hội sống sót thêm cho bệnh nhân ung thư vòm họng giai đoạn 2 vẫn còn khá cao.
3.3. Hình ảnh ung thư vòm họng giai đoạn 3
Khi bệnh nhân ung thư vòm họng bước vào giai đoạn 3 thì các tế bào ung thư đã phát triển và bắt đầu lây lan sang các khu vực lân cận và gây nên những tổn thương mà không còn có thể khắc phục được.
Các triệu chứng ung thư vòm họng giai đoạn này bao gồm khó thở, ho khan không giải thích được hoặc ho có máu nhầy, đau và sưng hàm, mảng đỏ xuất hiện bất thường trên khoang miệng. Ngoài ra, người bệnh còn có cảm giác tắc nghẽn và đau đớn trong tai, một khối u gây sưng tăng lên ở vùng cổ, hiện tượng giảm cân nhanh trong thời gian ngắn.
Khối u ở giai đoạn này đã tăng lên nhưng nếu nó còn ở kích thước nhỏ thì vẫn có thể loại bỏ chúng bằng phương pháp phẫu thuật. Ở giai đoạn này cần phải kết hợp với cả hóa trị và xạ trị thì mới đem lại kết quả khả quan, kéo dài sự sống cho người bệnh.
3.4. Hình ảnh ung thư vòm họng giai đoạn cuối
Đây là hình ảnh giai đoạn cuối của bệnh ung thư vòm họng, lúc này các tế bào ung thư đã lan đến môi và miệng. Đồng thời các hạch bạch huyết khi này cũng đã bị phá hủy. Các khối u lúc này bắt đầu xâm lấn di căn tới các bộ phận xa hơn ở trong cơ thể, phá hủy các hạch bạch huyết. Khối u có thể lây lan đến các hạch bạch huyết ở phía bên kia, mỗi hạch bạch huyết có thể có khối u lớn đến 6 cm.
Sự tăng sinh của tế bào ung thư làm thay đổi chức năng của các tuyến lân cận, chẳng hạn như tuyến giáp sẽ giải phóng chất hóa học làm thay đổi chức năng trao đổi chất của nhiều cơ quan quan trọng trong cơ thể.
Các dấu hiệu ung thư vòm họng giai đoạn cuối là suy giảm chức năng miễn dịch, tăng nguy cơ nhiễm trùng do vi khuẩn, vi trùng thứ phát hay kí sinh trùng, mất cảm giác thèm ăn, tinh thần giảm sút, sụt cân rõ rệt, kém ăn, mất ngủ, thiếu máu, da màu rơm, hay bị Sốt do bội nhiễm.
Ở giai đoạn cuối này mọi phương pháp điều trị ung thư vòm họng đều chỉ có tác dụng giúp kéo dài thêm thời gian sống cho người bệnh và giúp làm giảm những triệu chứng đau đớn cho bệnh nhân
