Các rối loạn làm chậm quá trình tiêu hóa thức ăn trong dạ dày có thể gây ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày là một trong những phương pháp chẩn đoán chuyên sâu giúp xác định tình trạng liệt dạ dày và các bất thường vận động tiêu hóa. Cùng tìm hiểu mục đích, quy trình thực hiện và những lưu ý quan trọng khi thực hiện kỹ thuật xạ hình SPECT/CT tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City.
Xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày là gì?
Xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày là kỹ thuật y học hạt nhân được sử dụng để theo dõi tốc độ làm rỗng dạ dày và đánh giá khả năng vận chuyển thức ăn từ dạ dày xuống ruột non. Trong quá trình thực hiện, người bệnh sẽ sử dụng một lượng nhỏ thức ăn hoặc đồ uống có chứa dược chất phóng xạ an toàn, giúp hệ thống gamma camera ghi nhận và phân tích sự di chuyển của thức ăn trong đường tiêu hóa theo thời gian thực.
Phương pháp này được xem là tiêu chuẩn tham chiếu trong chẩn đoán liệt dạ dày và các rối loạn vận động dạ dày. Kết quả xạ hình giúp bác sĩ xác định mức độ làm rỗng dạ dày, từ đó hỗ trợ chẩn đoán chính xác nguyên nhân gây đầy bụng, buồn nôn, nôn kéo dài hoặc khó tiêu sau ăn.
Mục đích của xạ hình đánh giá chức năng co bóp của dạ dày
Thường được sử dụng để chẩn đoán liệt dạ dày, là tình trạng mà cơ ở thành dạ dày không hoạt động phù hợp làm chậm việc đẩy thức ăn vào ruột non. Tình trạng này rất hay gặp ở những người bị tiểu đường tuýp 2.
Triệu chứng thường gặp bao gồm hay nôn, cảm giác chướng bụng sau ăn hoặc đau bụng. Một số triệu chứng khác của liệt dạ dày bao gồm:
- Sụt cân
- Đường huyết thay đổi
- Mất nước nghiêm trọng
- Viêm thực quản
- Suy Dinh dưỡng do không hấp thu được chất dinh dưỡng
Các triệu chứng trên ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày có thể giúp chẩn đoán liệt dạ dày và những rối loạn vận động khác gây nên những triệu chứng trên.
Xạ hình đánh giá chức năng co bóp của dạ dày giúp chẩn đoán liệt dạ dày
Kỹ thuật được Vinmec Times City thực hiện như thế nào?
Xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày được thực hiện tại Đơn nguyên Y học hạt nhân của Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City bởi đội ngũ bác sĩ, kỹ thuật viên được đào tạo chuyên sâu về y học hạt nhân và chẩn đoán hình ảnh.
Trước khi tiến hành ghi hình, người bệnh sẽ sử dụng một bữa ăn tiêu chuẩn gồm thức ăn đặc (thường là trứng tráng) và một lượng dịch lỏng có pha dược chất phóng xạ với liều lượng rất thấp, an toàn theo quy định. Chất đánh dấu phóng xạ này không làm thay đổi mùi vị thức ăn nhưng cho phép hệ thống gamma camera theo dõi chính xác quá trình thức ăn di chuyển từ dạ dày xuống ruột non.
Sau khi ăn, người bệnh sẽ được ghi hình tại các mốc thời gian 1 giờ, 2 giờ, 3 giờ và 4 giờ để đánh giá tốc độ làm rỗng dạ dày. Mỗi lần ghi hình thường chỉ kéo dài khoảng 1 phút. Trong quá trình thực hiện, người bệnh có thể được ghi hình ở tư thế nằm hoặc đứng tùy theo chỉ định của bác sĩ và cần giữ cơ thể ổn định để đảm bảo chất lượng hình ảnh.
Dữ liệu thu được sẽ được hệ thống phần mềm chuyên dụng phân tích, từ đó xác định tỷ lệ thức ăn còn lưu lại trong dạ dày theo từng thời điểm. Kết quả này giúp bác sĩ đánh giá mức độ làm rỗng dạ dày, phát hiện tình trạng liệt dạ dày hoặc các rối loạn vận động tiêu hóa khác, đồng thời hỗ trợ xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp cho người bệnh.
Ưu điểm của xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày
Xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày mang lại nhiều lợi ích trong chẩn đoán các bệnh lý rối loạn vận động tiêu hóa:
- Đánh giá trực tiếp chức năng làm rỗng dạ dày thay vì chỉ quan sát hình thái giải phẫu.
- Hỗ trợ phát hiện sớm tình trạng liệt dạ dày và các bất thường vận động đường tiêu hóa.
- Độ chính xác cao, giúp bác sĩ xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp cho từng người bệnh.
- Kỹ thuật không xâm lấn, không gây đau và không cần can thiệp vào đường tiêu hóa.
- Lượng dược chất phóng xạ sử dụng rất thấp, bảo đảm an toàn khi thực hiện theo đúng chỉ định.
- Có thể theo dõi đáp ứng điều trị và đánh giá hiệu quả của các biện pháp cải thiện chức năng vận động dạ dày.
Nhờ những ưu điểm trên, xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày hiện được áp dụng rộng rãi tại các trung tâm y học hạt nhân và bệnh viện chuyên sâu trong chẩn đoán các bệnh lý tiêu hóa chức năng.
Cần chuẩn bị như thế nào trước khi xạ hình tại Vinmec Times City?
Trừ bữa ăn được các nhân viên y tế chuẩn bị trước xạ hình, bạn không ăn và uống trong vòng 4-6 tiếng trước khi xạ hình. Nếu bị tiểu đường, mang theo thuốc hoặc insulin.
Báo nhân viên y tế những thuốc bạn đang sử dụng, có một số thuốc có thể ảnh hưởng đến kỹ thuật này:
- Thuốc đồng vận (prokinetic agents) làm tăng nhu động đường tiêu hóa
- Thuốc chống co thắt làm giảm nhu động đường tiêu hóa
- Thuốc có thành phần thuốc phiện như codein, Norco, Percocet và OxyContin
Hình ảnh minh họa kết quả xạ hình đánh giá chức năng co bóp dạ dày (GE: Gastric Emptying: trống dạ dày, Normal: bình thường, Delayed: trì hoãn)
